Μηχανισμοί αντίστασης των καρκινικών κυττάρων του μαστού στην προεγχειρητική χημειοθεραπεία©

Υπό του Δρ. Δημητρίου Ν. Γκέλη - MD, ORL, DDS, PhD, Medical Life Coach

  Περίληψη άρθρου

Η προεγχειρητική χημειοθεραπεία είναι μια αποτελεσματική αγωγή του διηθητικού καρκίνου του μαστού. Παρά τούτο υπάρχουν περιπτώσεις καρκίνου του μαστού, που οι ασθενείς εμφανίζουν μεταστάσεις του καρκίνου, που αποδίδονται στην παρουσία αντίστασης στα χημειοθεραπευτικά φάρμακα. Οι πειραματικές έρευνες σε ποντίκια έχουν δείξει ότι η χημειοθεραπεία προκαλεί προ-μεταστατικά αποτελέσματα. Τα καρκινικά κύτταρα παράγουν εξωσώμια, τα οποία εισέρχονται στην κυκλοφορία και φθάνουν και στους πνεύμονες. Όμως, τα εξωσώμια των καρκινικών κυττάρων που έχουν δεχτεί τη χημειοθεραπεία , φθάνοντας στους πνεύμονες απελευθερώνουν την πρωτεΐνη αννεξίνη-Α6 . Η αννεξίνη-Α6 προάγει την ενεργοποίηση επιθηλιακών κυττάρων, που εξαρτώνται από τον παράγοντα NF-κB και διεγείρει τα πνευμονικά κύτταρα και αυτά απελευθερώνουν μιαν άλλη πρωτεΐνη, την CCL2, η οποία έλκει μονοκύτταρα. Τα μονοκύτταρα μπορούν να διευκολύνουν την επιβίωση και ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων στους πνεύμονες, γεγονός που αποτελεί ένα από τα αρχικά στάδια της δημιουργίας μεταστάσεων.


Η κυτταροτοξική χημειοθεραπεία είναι μια αποτελεσματική θεραπεία για το διηθητικό καρκίνο του μαστού. Η χημειοθεραπεία του καρκίνου του μαστού σχετίζεται με μακροχρόνιες αλλαγές των παραμέτρων του ανοσοποιητικού συστήματος, που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τη διάρκεια της κλινικής αντιμετώπισης των ασθενών [1].
Σε μερικές ασθενείς με καρκίνο του μαστού χορηγείται χημειοθεραπεία πριν από τη χειρουργική  αφαίρεση του όγκου. Αυτή η προσέγγιση λέγεται προεγχειρητική  θεραπεία [neoadjuvant therapy].

Η χημειοθεραπεία αυτή  βοηθάει στον περιορισμό του μεγέθους του όγκου, διευκολύνοντας έτσι τη συντηρητικότερη χειρουργική αφαίρεση του,  αλλά ακόμη και  την πλήρη εκρίζωση του, αφήνοντας λίγα ή καθόλου καρκινικά κύτταρα, προς αφαίρεση , από τον χειρουργό. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις οι ασθενείς είναι πιθανόν να παραμείνουν ελεύθερες από καρκίνο για το υπόλοιπο της ζωής τους, μετά τη χειρουργική επέμβαση.

Όμως με την προεγχειρητική χημειοθεραπεία δεν συρρικνώνονται όλοι οι όγκο .  Αν ο καρκίνος είναι ανθεκτικός στην προεγχειρητική  χημειοθεραπεία, μπορεί να υπάρχει υψηλότερος κίνδυνος  ανάπτυξης μεταστατικής νόσου. Αυτό σημαίνει ότι ο όγκος θα εμφανιστεί σε άλλα όργανα, όπως τα οστά ή οι πνεύμονες.

Αυτό αποδίδεται στο ότι τα καρκινικά κύτταρα που ανθίστανται στη χημειοθεραπεία εξαπλώνονται σε άλλα όργανα, ενώ ο πρωτοπαθής όγκος βρίσκεται υπό θεραπεία.

Πρόσφατα, μια διεθνής ομάδα επιστημόνων, υπό την ηγεσία του  Michele De Palma στο École Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL), Lausanne, της Ελβετίας  έριξαν νέο φως σ΄αυτή τη διαδικασία.

Οι ερευνητές αυτοί χρησιμοποίησαν πειραματικά μοντέλα καρκίνου και βρήκαν ότι δύο χημειοθεραπευτικά φάρμακα, που χρησιμοποιούνται συχνά στην προεγχειρητική χημειοθεραπείας,  η πακλιταξέλη (paclitaxel), που ανήκει στις ταξάνες και η δοξορουμπικίνη  (
), που ανήκει στις ανθρακυκλίνες, προκαλούν απελευθέρωση από τους καρκίνους του μαστού εξωσώμια (exosomes) . Τα εξωσώμια είναι μικρές φυσαλίδες ή κυστίδια (vesicles), που διακρίνονται στην παρατιθέμενη φωτογραφία με κόκκινο χρώμα.
Τα εξωσώμια των καρκινικών κυττάρων του μαστού απελευθερώνουν αννεξίνη-Α6, όταν έχει χορηγηθεί προεγχειρητική χημειοθεραπεία. Αυτό δεν συμβαίνει στα καρκινικά κύτταρα, χωρίς προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Η αννεξίνη-Α6 απελευθερώνεται από τα εξωσώμια στους πνεύμονες και έλκει μονοκύτταρα που προάγουν τη δημιουργία μεταστάσεων

 Κάτω από συνθήκες χημειοθεραπείας, τα εξωσώμια  περιέχουν την πρωτεΐνη αννεξίνη-Α6 (annexin-A6). Αυτή είναι μια πρωτεΐνη που εξαρτάται από το  Ca2+  και προάγει  την ενεργοποίηση των κυττάρων που εξαρτάται από τον  παράγοντα NF-κB.


Όμως η αννεξίνη-Α6  δεν υπάρχει στα εξωσώμια που απελευθερώνονται από όγκους,  που δεν βρίσκονται σε συνθήκες χημειοθεραπείας.

Φαίνεται ότι η φόρτιση με αννεξίνη-Α6  των εξωσωμίων  ενισχύεται σημαντικά από την ανοσοθεραπεία.

Αφού απελευθερωθούν τα εξωσώμια από τον όγκο, που του χορηγήθηκε χημειοθεραπεία, αυτά εισέρχονται στην κυκλοφορία του αίματος  και στη συνέχεια φθάνουν στους πνεύμονες και απελευθερώνουν το περιεχόμενό τους,  που περιλαμβάνει την αννεξίνη-Α6 .

Η αννεξίνη-Α6  διεγείρει τα πνευμονικά  κύτταρα και αυτά απελευθερώνουν  μιαν άλλη πρωτεΐνη, την  CCL2, η οποία έλκει τα ανοσοκύτταρα, που είναι  γνωστά ως μονοκύτταρα.

Αυτή η ανοσοαντίδραση μπορεί να είναι επικίνδυνη και αυτό έχει αποδειχτεί με προηγηθείσες μελέτες, στις οποίες βρέθηκε ότι τα μονοκύτταρα μπορούν να διευκολύνουν την επιβίωση και ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων στους πνεύμονες, γεγονός που αποτελεί ένα από τα αρχικά στάδια της δημιουργίας μεταστάσεων.

Συνοπτικά, με την παραπάνω έρευνα εντοπίστηκε ένας νέος σύνδεσμος μεταξύ της χημειοθεραπείας και των μεταστάσεων του καρκίνου του μαστού.

Οι ερευνητές υποστήριξαν αυτή την άποψη στηριζόμενοι στα εργαστηριακά δεδομένα, δηλαδή την παρουσία αυξημένων επιπέδων  της  αννεξίνης-Α6  στα εξωσώμια  των ασθενών με καρκίνο του μαστού που βρισκόντουσαν υπό προεγχειριτική χημειοθεραπεία.

Παρά ταύτα, οι ίδιοι ερευνητές εφιστούν την προσοχή στην αποφυγή της εξαγωγής τελικών συμπερασμάτων, αναφέροντας: ‘’Ενώ η παρατήρηση που κάναμε υποστηρίζει τη σημασία των ευρημάτων μας, εν τούτοις προς το παρόν  δεν γνωρίζουμε αν η αννεξίνη-Α6 έχει κάποια προμεταστατική δραστηριότητα στον ανθρώπινο καρκίνο του μαστού’’

Το σημαντικό αυτής της έρευνας είναι ότι εξουδετερώνοντας την αννεξίνη-Α6  ή αποκλείοντας τα μονοκύτταρα  κατά τη διάρκεια της χημειοθεραπείας μπορεί να προληφθεί  η μετάσταση στους πνεύμονες  από τους πειραματικούς όγκους του μαστού.

Τα  αποτελέσματα  αυτής της έρευνας μπορεί να βοηθήσουν  στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας και ασφάλειας της προεγχειρητικής χημειοθεραπείας, καθόσον έχουν αναπτυχθεί ποικίλοι  αναστολείς των μονοκυττάρων  με κλινική εφαρμογή, οι οποίοι μπορούν να δοκιμαστούν σε συνδυασμό με την προεγχειρητική χημειοθεραπεία.

Έτσι δίδεται η  δυνατότητα να περιοριστούν  τα ανεπιθύμητα αποτελέσματα , που προκαλούνται από τη μεσολάβηση των εξωσωμίων.

Όπως αναφέρουν  οι πρωταγωνιστές της παραπάνω έρευνας, τα ευρήματά τους δεν πρέπει να αποτρέψουν τους ασθενείς να λάβουν  την προεγχειρητική  χημειοθεραπεία, όταν αυτή ενδείκνυται.

Η προεγχειρητική χημειοθεραπεία παραμένει μια βασική  και δυνητικά θεραπευτική αγωγή για πολλούς διηθητικούς καρκίνους του μαστού, όπως τούτο έχει παρατηρηθεί σε πολλαπλές κλινικές μελέτες, που έχουν γίνει μέχρι τώρα.

Δρ Γκέλης Δημήτριος    Ιατρός,

Ωτορινολαρυγγολόγος, Οδοντίατρος, Διδάκτωρ Της Ιατρικής Σχολής Του Πανεπιστημίου Αθηνών     Δαμασκηνού 46,  Κόρινθος 20100, τηλ. 2741026631, 6944280764

pharmage@otenet.gr 

www.pharmagel.gr

ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ: Προληπτική Ιατρική, Πρόληψη του καρκίνου, Περιβαλλοντική Ιατρική, Αντκαρκινική διατροφολογία, Κλινική Φαρμακολογία,  Συμπληρωματική Ιατρική


Γόγαλης Ιωάννης              Ιατρός              Ακτινοθεραπευτής-Ογκολόγος


ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ:

Ερευνητική Ογκολογία,         Ογκοθερμία,             Περιβαλλοντική   Ιατρική,               Συμπληρωματική Ιατρική,    Κλινική Φαρμακολογία και Θεραπευτική

Ιατρική Φυσική

Αντικαρκινική διατροφολογία

Εργαστήριο Ογκοθερμίας: Θεραπευτήριο ¨Αγ. Ειρήνη¨, Αιγάλεω, Αττική. τηλ. 6945175697

Δρ Νικολόπουλος Ν. Σωτήριος

 Βιολόγος (ΒS),
Ιατρικός Βιολόγος (ΜS),

Διδάκτωρ  Μοριακής και Κυτταρικής Βιολογίας (PhD) του  Fordham University, Bronx, NY, USA,  Επιστημονικός Διευθυντής και Διευθύνων Σύμβουλος του Κέντρου Μοριακών Αναλύσεων και Ερευνών Α. Ε.,  Παπαστράτου  79, Αγρίνιο 30100, Τ. 302641054611

Εξειδίκευση:

Εφαρμογή των μοριακών αναλύσεων πρόγνωσης, διάγνωσης και έρευνας του καρκίνου.

Δρ Θεοχάρης Βασίλειος

Ιατρός, Χειρουργός- Ορθοπεδικός,

Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.

Δημητρίου Διαμαντίδη 22-24, Κορυδαλλός, Τηλ. 2107211580, 6982704004

ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ: Προληπτική Ιατρική, Προληπτική Ογκολογία, Περιβαλλοντική Ιατρική, Ιατρική Διατροφολογία, Κλινική Φαρμακολογία, Θεραπεία πόνου, Συμπληρωματική Ιατρική

Dr Helena Georgiou

MD, General Practititioner,

Medical  Consultant  at Clinic Marinus am Stein, Biberstraße 30,
83098 Brannenburg, 
Germany  30, 


Tel. ph: +49 80 34 / 908 - 0
fax: +49 80 34 / 908 - 299
 


SPECIAL INTERESTS:       Diagnostic, Therapeutic and Preventive Oncology.   Oncothermia,                     Alternative and Natural Treatments, Clinical Pharmacology,           Mecical Nutrition



 Βιβλιογραφική Τεκμηρίωση

1.Verma RFoster REHorgan KMounsey KNixon HSmalle NHughes TACarter CR. Lymphocyte depletion and repopulation after chemotherapy for primary breast cancer. Breast Cancer Res. 2016 Jan 26;18(1):10. doi: 10.1186/s13058-015-0669-x.

2.Keklikoglou ICianciaruso CGüç ESquadrito MLSpring LMTazzyman SLambein LPoissonnier AFerraro GBBaer CCassará A,Guichard AIruela-Arispe MLLewis CECoussens LMBardia AJain RKPollard JWDe Palma M. Chemotherapy elicits pro-metastatic extracellular vesicles in breast cancer models. Nat Cell Biol. 2018 Dec 31. doi: 10.1038/s41556-018-0256-3.

 

 

Το Curcugkel σας αποστέλλεται ταχυδρομικά, (Ταχυμεταφορές Speedex) στην τιμή των 24.27  Ευρώ περιλαμβανομένου του ΦΠΑ (+ 3.72 Ευρώ η αντικαταβολή και τα μεταφορικά). Μπορείτε να το παραγγείλετε τηλεφωνώντας: Σταθερό: 2741026631, Κινητό: 6944280764 ή χρησιμοποιώντας το e-shop στην ιστοσελιδα www.pharmagel.gr

Ώρες επικοινωνίας: Δευτέρα-Παρασκευή: 10.00π.μ-13.00 μμ.
Τις υπόλοιπες ημέρες και ώρες μπορείτε να το παραγγέλλετε, στέλνοντας mail στη διεύθυνση pharmage@otenet.gr, γράφοντας ονοματεπώνυμο, ταχυδρομική διεύθυνση, ταχυδρομικό τομέα, τηλεφωνο επικοινωνίας 


Σημείωση: Το παρόν επιστημονικό άρθρο γράφτηκε για λόγους ενημέρωσης των ιατρών και των λοιπών επιστημόνων υγείας και δεν αποτελεί  μέσο διάγνωσης ή αντιμετώπισης ή πρόληψης ασθενειών, ούτε αποτελεί ιατρική συμβουλή για ασθενείς, από τον συγγραφέα ή τους συγγραφείς του άρθρου.

Την ευθύνη της διάγνωσης, θεραπείας και πρόληψης των ασθενειών τις έχει μόνον ο θεράπων ιατρός του κάθε ασθενούς, αφού πρώτα κάνει προσεκτικά ακριβή διάγνωση.

Γιαυτό συνιστάται η αποφυγή της αυθαίρετης εφαρμογής ιατρικών πληροφοριών από μη ιατρούς. Τα συμπληρώματα διατροφής δεν είναι φάρμακα, αλλά μπορεί να χορηγούνται συμπληρωματικά, χωρίς να παραιτούνται οι ασθενείς από  τις αποδεκτές υπό της ιατρικής επιστήμης θεραπείες ή θεραπευτικές τεχνικές και μεθόδους, που γίνονται, όταν χρειάζονται, υπό ιατρική καθοδήγηση,  παρακολούθηση και ευθύνη. Οι παρατιθέμενες διαφημίσεις εξυπηρετούν της δαπάνες συντήρησης της παρούσας ιστοσελίδας 

 

Το παρόν άρθρο προστατεύεται από το Νόμο 2121/1993 και 4481/2017 για την πνευματική ιδιοκτησία. Η ολική ή μερική αντιγραφή του παρόντος επιστημονικού άρθρου χωρίς τη γραπτή έγκριση του Δρ Δημητρίου Ν. Γκέλη θεωρείται κλοπή πνευματικής ιδιοκτησίας και διώκεται βάσει της νομοθεσίας.